การเสนอพื้นที่อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์เป็นอุทยานมรดกอาเซียน
การเสนอพื้นที่อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์เป็นอุทยานมรดกอาเซียน

คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบการเสนอพื้นที่อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์เป็นอุทยานมรดกอาเซียน ตามที่กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส.) เสนอ
[จะมีการประเมินพื้นที่จากคณะผู้เชี่ยวชาญของศูนย์อาเซียนว่าด้วยความหลากหลายทางชีวภาพ (ASEAN Centre for Biodiversity : ACB) ระหว่างวันที่ 16 – 18 กันยายน 2569]
เรื่องเดิม
ที่ผ่านมาคณะรัฐมนตรีได้เคยมีมติเห็นชอบการเสนอพื้นที่อุทยานมรดกอาเซียน ดังนี้
|
พื้นที่ |
มติคณะรัฐมนตรี |
ปีที่ได้รับการประกาศ |
|
1) อุทยานแห่งชาติเขาใหญ่ |
ไม่ได้นำเสนอต่อคณะรัฐมนตรี เนื่องจากเป็นการดำเนินการตั้งแต่ช่วงปี 2527-2546 ซึ่งในขณะนั้นเรื่องลักษณะนี้ ไม่ได้มีข้อกฎหมายกำหนดให้ต้องนำเสนอต่อคณะรัฐมนตรี |
2527 |
|
2) อุทยานแห่งชาติตะรุเตา |
2527 |
|
|
3) กลุ่มอุทยานแห่งชาติหมู่เกาะสุรินทร์ หมู่เกาะสิมิลันและอ่าวพังงา |
2546 |
|
|
4) กลุ่มป่าแก่งกระจาน ประกอบด้วย อุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน อุทยานแห่งชาติกุยบุรี อุทยานแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติไทยประจัน และเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า แม่น้ำภาชี |
2546 |
|
|
5) อุทยานแห่งชาติหาดเจ้าไหม – เขตห้ามล่าสัตว์ป่าหมู่เกาะลิบง |
23 สิงหาคม 2561 |
2562 |
|
6) อุทยานแห่งชาติหมู่เกาะอ่างทอง |
||
|
7) อุทยานแห่งชาติเขาสก |
30 มิถุนายน 2563 |
2564 |
|
8) อุทยานแห่งชาติถ้ำหลวง - ขุนน้ำนางนอน |
อยู่ระหว่างการพิจารณา |
|
|
9) เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าภูเขียว - อุทยานแห่งชาติน้ำหนาว |
29 มีนาคม 2565 |
2566 |
|
10) อุทยานแห่งชาติภูกระดึง |
||
|
11) ศูนย์ศึกษาธรรมชาติกองทัพบก (บางปู) เฉลิมพระเกียรติ 72 พรรษา มหาราชินี จังหวัดสมุทรปราการ |
11 มิถุนายน 2567 |
2567 |
สาระสำคัญของเรื่อง
1. ในการประชุมคณะกรรมการอนุรักษ์และใช้ประโยชน์ความหลากหลายทางชีวภาพครั้งที่ 2/2569 เมื่อวันที่ 6 พฤษภาคม 2569 (ปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเป็นประธาน) ที่ประชุมมีมติเห็นชอบให้นำเสนออุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์เป็นอุทยานมรดกอาเซียน และมอบหมายให้กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช จัดทำเอกสารฉบับภาษาไทยและภาษาอังกฤษให้ครบถ้วน และให้นำเสนอต่อคณะรัฐมนตรีให้ความเห็นชอบ ก่อนจัดส่งให้สำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมดำเนินการตามขั้นตอนต่อไป
2. พื้นที่อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์มีเนื้อที่ประมาณ 296,922.22 ไร่ ตั้งอยู่ในจังหวัดเชียงใหม่ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของ 4 อำเภอ ได้แก่ อำเภอจอมทอง อำเภอแม่แจ่ม อำเภอแม่วาง และอำเภอดอยหล่อ ซึ่งมีลักษณะโดดเด่นที่สมควรได้รับการยกย่องให้เป็นอุทยานมรดกอาเซียน โดยเป็นไปตามหลักเกณฑ์การพิจารณาขึ้นทะเบียนอุทยานมรดกอาเซียน (เป็นไปตามหลักเกณฑ์การพิจารณาทั้งหมด 10 หลักเกณฑ์) สรุปได้ ดังนี้
หลักเกณฑ์ที่ 1 ความสมบูรณ์ทางระบบนิเวศ หลักเกณฑ์ที่ 2 ความเป็นตัวแทนของภูมิภาค หลักเกณฑ์ที่ 3 ความเป็นธรรมชาติ หลักเกณฑ์ที่ 4 ความสำคัญต่อการอนุรักษ์อย่างสูง หลักเกณฑ์ที่ 5 กฎหมายที่กำหนดให้เป็นพื้นที่คุ้มครอง หลักเกณฑ์ที่ 6 แผนการบริหารจัดการที่ได้รับความเห็นชอบ หลักเกณฑ์ที่ 7 ลักษณะการข้ามพรมแดน หลักเกณฑ์ที่ 8 ความมีเอกลักษณ์โดดเด่น หลักเกณฑ์ที่ 9 ความเชื่อมโยงที่สำคัญระหว่างวัฒนธรรมและระบบนิเวศ หลักเกณฑ์ที่ 10 ความสำคัญด้านความหลากหลายของสิ่งมีชีวิตที่มีค่าและใกล้สูญพันธุ์
3. ปัจจุบันประเทศไทยมีพื้นที่ที่ได้รับการรับรองในระดับสากลหลากหลายประเภท เช่น พื้นที่อุทยานมรดกอาเซียน พื้นที่มรดกโลก พื้นที่อุทยานธรณีโลก เป็นต้น ซึ่งอุทยานมรดกอาเซียนเป็นพื้นที่อนุรักษ์ธรรมชาติที่มีความสำคัญสูง ซึ่งเป็นตัวแทนระบบนิเวศที่โดดเด่นของภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และได้รับการประเมินจากประเทศสมาชิกอาเซียน ทั้งนี้ ประเทศสมาชิกอาเซียนที่ประสงค์จะขอรับรองพื้นที่อุทยานมรดกอาเซียนจะต้องดำเนินการตามขั้นตอน ดังนี้
|
ขั้นตอนระดับประเทศ |
หน่วยงานเจ้าของเรื่องจัดทำเอกสารนำเสนอพื้นที่อุทยานมรดกอาเซียน |
|
คณะกรรมการอนุรักษ์และใช้ประโยชน์ความหลากหลายทางชีวภาพแห่งชาติ (ระดับประเทศ) พิจารณาเอกสารนำเสนอพื้นที่อุทยานมรดกอาเซียน |
|
|
หน่วยงานเจ้าของเรื่องนำเรื่องเสนอคณะรัฐมนตรีเพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบการเสนอพื้นที่เป็นอุทยานมรดกอาเซียน |
|
|
สำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม จัดส่งเอกสารนำเสนอพื้นที่อุทยานมรดกอาเซียนให้ศูนย์อาเซียนว่าด้วยความหลากหลายทางชีวภาพ |
|
|
ขั้นตอนระดับอาเซียน |
คณะผู้เชี่ยวชาญจากศูนย์อาเซียนว่าด้วยความหลากหลายทางชีวภาพตรวจประเมินพื้นที่ |
|
คณะกรรมการอุทยานมรดกอาเซียนพิจารณาเอกสารนำเสนอ พื้นที่อุทยานมรดกอาเซียน |
|
|
เจ้าหน้าที่อาวุโสอาเซียนด้านสิ่งแวดล้อมพิจารณาและให้การรับรองพื้นที่ขั้นต้น |
|
|
การประชุมระดับรัฐมนตรีอาเซียนด้านสิ่งแวดล้อมให้การรับรองและประกาศพื้นที่อุทยานมรดกอาเซียน |
|
|
หมายเหตุ : ภายหลังการประกาศเป็นอุทยานมรดกอาเซียน จะมีการตรวจติดตามและประเมินทุก 3 ปีโดยหากพื้นที่เข้าเกณฑ์ที่ต้องปรับปรุง (มีสภาพเสื่อมโทรมจนสูญเสียคุณสมบัติหรือคุณค่าโดดเด่น ที่เคยเป็นเหตุผลในการเสนอ) จะต้องดำเนินการแก้ไขภายใน 3 ปี ซึ่งหากไม่สามารถแก้ไขหรือฟื้นฟูได้ พื้นที่ดังกล่าวจะเข้าสู่กระบวนการพิจารณาถอดถอนออกจากการเป็นอุทยานมรดกอาเซียน |
|
4. ปัจจุบันประเทศไทยมีพื้นที่ที่ได้รับการรับรองเป็นอุทยานมรดกอาเซียนแล้ว จำนวน 10 แห่ง เช่น อุทยานแห่งชาติเขาใหญ่ อุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน อุทยานแห่งชาติภูกระดึง เป็นต้น ซึ่งในครั้งนี้กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมประสงค์จะเสนอพื้นที่อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์รับรองเป็นอุทยานมรดกอาเซียน ซึ่งพื้นที่ดังกล่าวตั้งอยู่ในจังหวัดเชียงใหม่ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของอำเภอ 4 อำเภอ ได้แก่ อำเภอจอมทอง อำเภอแม่แจ่ม อำเภอแม่วาง และอำเภอดอยหล่อ พื้นที่ประมาณ 296,922.22 ไร่ โดยพื้นที่ดังกล่าวเข้าหลักเกณฑ์การพิจารณารับรองเป็นอุทยานมรดกอาเซียน เนื่องจากเป็นพื้นที่ที่ความสมบูรณ์ทางระบบนิเวศสูงและมีระบบนิเวศที่หลากหลาย โดยมีสัดส่วน พื้นที่ป่าธรรมชาติมากถึงร้อยละ 89.5 ของพื้นที่ทั้งหมด เป็นพื้นที่ที่มีความหลากหลายของสิ่งมีชีวิต ซึ่งรวมถึงพรรณพืชและสัตว์หายากเฉพาะถิ่นและใกล้จะสูญพันธุ์ รวมถึงเป็นพื้นที่ต้นน้ำลำธารขนาดใหญ่และเป็นแหล่งดูดซับก๊าซเรือนกระจกและผลิตก๊าซออกซิเจน ที่มีความสำคัญ ตลอดจนเป็นพื้นที่ที่มีชุมชนอาศัยอยู่ร่วมกับธรรมชาติและมีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ นอกจากนี้ พื้นที่อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์เป็นพื้นที่ที่ได้รับการคุ้มครองตามกฎหมาย ได้แก่ พระราชบัญญัติอุทยานแห่งชาติ พ.ศ. 2562 ซึ่งการดำเนินการใด ๆ ภายในพื้นที่ดังกล่าวจะต้องดำเนินการตามนัยกฎหมาย ดังกล่าวด้วย (เช่น ห้ามก่อสร้าง แผ้วถาง เผาป่า หรือกระทำการใด ๆ ให้เสื่อมสภาพหรือเปลี่ยนแปลงสภาพพื้นที่ไปจากเดิม)
5. กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬาและกระทรวงพลังงานพิจารณาแล้วเห็นชอบ/ไม่ขัดข้อง ส่วนกระทรวงการต่างประเทศและสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา พิจารณาแล้วเห็นว่า เรื่องนี้ไม่มีประเด็นที่ต้องพิจารณาเกี่ยวกับการเป็นหนังสือสัญญาตามมาตรา 178 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย
(โปรดตรวจสอบมติคณะรัฐมนตรีที่เป็นทางการจากสำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรีอีกครั้ง)
ที่ประชุมคณะรัฐมนตรี นายพิพัฒน์ รัชกิจประการ (รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม) 15 กันยายน 2569
g4














